Çështja e menaxhimit të lumit Ibër ka ndezur një polemikë të hapur mes Tiranës dhe Beogradit, e cila shpejt kaloi caqet teknike dhe u shndërrua në një debat të gjerë mbi të drejtën ndërkombëtare, statusin e Kosovës dhe marrëveshjet e Brukselit. Ministrja e Shtetit dhe Kryenegociatorja e Shqipërisë, Majlinda Dhuka, ka publikuar një reagim të hollësishëm ndaj ministrit serb të Integrimit Evropian, Nemanja Staroviç, i cili kishte përdorur metaforën e "kështjellës prej rëre" për të diskredituar argumentet shqiptare.
Dhuka, në cilësinë e juristes, i kundërshtoi drejtpërdrejt pretendimet e zyrtarit serb, duke theksuar se debati nisi teknikisht me ujin e një lumi, por Beogradi e devijoi me qëllim drejt interpretimeve selektive historike. Sipas saj, qasja serbe ndaj Rezolutës 1244 të Këshillit të Sigurimit të OKB-së është "thelbësisht e mangët" — kjo rezolutë nuk rivendosi sovranitetin serb mbi Kosovën, por vendosi një administrim ndërkombëtar, largoi forcat serbe të sigurisë dhe hapi rrugën për një proces politik pa e paracaktuar rezultatin e tij.
Vendimi i Gjykatës Ndërkombëtare dhe argumente kundër paraleles me Ukrainën
Kryenegociatorja shqiptare rikujtoi se Gjykata Ndërkombëtare e Drejtësisë — pas kërkesës së Serbisë vetë — konfirmoi se shpallja e pavarësisë së Kosovës nuk përbënte shkelje të së drejtës ndërkombëtare. Dhuka hodhi poshtë edhe çdo paralele mes situatës në Kosovë dhe asaj në Ukrainë, duke e cilësuar këtë krahasim si të papërshtatshëm dhe vetërrënues për palën serbe, pasi "Kosova nuk u aneksua" — dallimi është thelbësor dhe i pamohueshëm.
Lidhur me akuzat e mundshme për ambicie territoriale, Ministrja Dhuka u shpreh qartë: "Shqipëria nuk ka absolutisht asnjë pretendim territorial ndaj Serbisë, dhe as ndonjë agjendë për ndonjë gjë 'Më të Madhe', përveç një Evrope të Madhe." Ajo bëri thirrje që nocionet e "Shqipërisë së Madhe" dhe "Serbisë së Madhe" — që Dhuka i quan "fantazma" — të dalin njëherë e përgjithmonë nga diskursi politik ballkanik.
Reciprociteti dhe rikthimi te lumi Ibër
Sa u përket detyrimeve ndërkombëtare — Marrëveshjes së Brukselit dhe Asociacionit të Komunave me Shumicë Serbe — Dhuka sqaroi se pala shqiptare nuk i vë në pikëpyetje ato, por theksoi se çdo marrëveshje funksionon vetëm kur reciprociteti trajtohet si detyrim, jo si opsion. "Marrëveshjet janë pak a shumë si fqinjësia e mirë: funksionojnë dukshëm më mirë kur reciprociteti nuk trajtohet si një shtesë fakultative," shkroi ajo.
Në mbyllje të reagimit, Dhuka riktheu vëmendjen te thelbi i çështjes: uji i lumit Ibër nuk mund të shërbejë si instrument presioni gjeopolitik. Ajo ftoi homologun serb që gjeopolitikën ta ndajë nga çështjet jetësore dhe ta ndërtojnë bashkërisht të ardhmen evropiane mbi pranim të realitetit të ri në Ballkan. "Ekziston një themel ndërtimi dukshëm më i fortë se rëra: REALITETI", shkroi Dhuka — një mesazh i drejtpërdrejtë për Beogradin, por edhe për gjithë rajonin.
BurimiRTSH
