Ish-Presidenti i Shteteve të Bashkuara, Donald Trump, i ka kërkuar kryeministrit izraelit Benjamin Netanyahu që të zbatojë pa vonesë planin e paqes për Rripin e Gazës, tashmë që procesi zgjedhor në Izrael ka përfunduar. Kjo kërkesë vjen pas një telefonate mes dy liderëve, ku theksi u vu te hapat e ardhshëm për stabilizimin e rajonit.
Plani i paqes i propozuar nga administrata Trump, i cili u shmang të promovohej gjatë fushatës zgjedhore izraelite për të mos ndezur debate politike, parashikon çarmatimin e grupit Hamas, demilitarizimin e plotë të Rripit të Gazës dhe transferimin e administratës së tij tek një qeveri e re teknokratike palestineze. Megjithëse Trump kishte shprehur mbështetje për Netanyahun para zgjedhjeve, tani ai dëshiron të përshpejtojë zbatimin e këtij plani, pavarësisht nga përbërja e qeverisë së ardhshme izraelite.
Detajet e Planit të Paqes dhe Sfidat
Marrëveshja origjinale 20-pikëshe, e cila kishte marrë dritën jeshile nga Izraeli dhe Hamasi, kishte çuar në përfundimin e luftës në Gaza dhe lirimin e pengjeve. Kjo marrëveshje themeloi Këshillin e Paqes të Presidentit të SHBA-së, i cili ka punuar për muaj të tërë për të përgatitur fazën tjetër të zbatimit. Ndër dispozitat kryesore janë formimi i një qeverie palestineze të përbërë nga teknokratë, vendosja e një force ndërkombëtare stabilizimi dhe largimi i grupeve të armatosura nga strukturat administrative dhe të sigurisë së zonës.
Korrikun e kaluar, Këshilli i Paqes arriti një marrëveshje 15-pikëshe me Hamasin, e cila specifikonte çarmatimin e grupeve të armatosura në Gaza dhe kalimin e kontrollit politik dhe të sigurisë tek administrata e re palestineze. Megjithatë, qeveria izraelite ka treguar hezitim në zbatimin e këtyre masave, kryesisht për shkak të dinamikave të brendshme politike dhe periudhës parazgjedhore.
Skeptizmi i Izraelit dhe Hapat e Ardhshëm
Gjatë një vizite në Izrael gushtin e kaluar, Jared Kushner, këshilltari dhe dhëndri i Donald Trump, informoi Netanyahun se Hamasi kishte pranuar për herë të parë të dorëzonte armët. Kushner i kërkoi kryeministrit izraelit të ndërmerrte hapat e nevojshëm për të verifikuar seriozitetin e këtij angazhimi. Pavarësisht kësaj, Netanyahu ka shprehur vazhdimisht skepticizëm lidhur me gatishmërinë e Hamasit për të respektuar marrëveshjen e çarmatimit, duke theksuar se grupi vazhdon të armatoset dhe të rindërtojë kapacitetet e tij ushtarake.
Për tre muajt e fundit, Këshilli i Paqes ka bashkëpunuar me qeverinë izraelite dhe Forcat e Armatosura të vendit për të përpunuar dispozitat e planit dhe për të adresuar shqetësimet e Izraelit mbi procesin e çmilitarizimit. Një zyrtar i lartë amerikan ka theksuar se çarmatimi do të kryhet gradualisht, me çdo hap nën kontroll dhe verifikim të plotë. Ai gjithashtu ka bërë të qartë se rindërtimi i Gazës nuk do të fillojë pa progres të dukshëm në çarmatimin e Hamasit.
Në telefonatën mes Trump dhe Netanyahut morën pjesë edhe Sekretari i Shtetit i SHBA-së, Marco Rubio, si dhe të dërguarit e Presidentit të SHBA-së, Jared Kushner dhe Steve Witkoff. Biseda u zhvillua në një atmosferë pozitive dhe konstruktive, me fokus te hapat e ardhshëm për Gazën, ndërsa në axhendë ishte edhe lufta me Iranin. Kjo iniciativë e Netanyahut tregon rëndësinë që i jep ai mbështetjes amerikane në këtë çështje kyçe rajonale.
BurimiEuro news Albania
