Shqipëria renditet e fundit në Ballkanin Perëndimor përsa i përket shpërndarjes së të ardhurave drejt shtresave më të varfra të popullsisë. Sipas të dhënave të vitit 2025 nga Instituti i Vjenës për Studime Ekonomike Ndërkombëtare (wiiw), 20% e popullsisë me të ardhurat më të ulëta në Shqipëri përfitonte vetëm 3.6% të totalit të të ardhurave pas taksave.
Kjo shifër thekson një pabarazi të theksuar në shpërndarjen e pasurisë, ku pjesa më e madhe e të ardhurave shkon drejt shtresave të tjera të shoqërisë. Treguesi mat pjesën e të ardhurave totale që merr e pesta e individëve me të ardhurat më të ulëta, pas zbritjes së taksave dhe përfshirjes së transfertave sociale. Një përqindje më e ulët tregon një pjesë më të vogël të të ardhurave për grupin më të varfër në raport me pjesën tjetër.
Diferencat Rajonale dhe Ndikimi Social
Diferenca me vendet e tjera të rajonit është e dukshme, sidomos me Kosovën, ku 20% e popullsisë me të ardhurat më të ulëta përfiton 6.6% të totalit të të ardhurave pas taksave, afro 1.8 herë më shumë se në Shqipëri. Edhe Mali i Zi (4.4%), Bosnja-Hercegovina (4.3%), Serbia (4.1%) dhe Maqedonia e Veriut (4%) shfaqin një shpërndarje më të favorshme për grupet me të ardhura të ulëta, duke e lënë Shqipërinë në pozicionin e fundit.
Kjo peshë e ulët e të ardhurave për shtresën më të varfër është një tregues i rëndësishëm i pabarazisë ekonomike dhe tregon për një pozicion financiar të dobët të kësaj shtrese në shoqëri. Për çdo 100 lekë të ardhura të disponueshme, vetëm 3.6 lekë u takojnë 20% të individëve me të ardhurat më të ulëta, ndërsa 96.4 lekët e tjera shpërndahen te pjesa tjetër e popullsisë.
Implikimet Ekonomike dhe Politikat e Rishpërndarjes
Edhe pse një vend mund të ketë të ardhura mesatare më të larta, një shpërndarje kaq e pabarabartë lë shtresat e varfra vulnerabël. Kjo bën që familjet me të ardhura të pakta të jenë veçanërisht të ndjeshme ndaj rritjes së çmimeve dhe shpenzimeve të domosdoshme, si ushqimet, banesa dhe shërbimet bazë, duke pasur më pak hapësirë financiare për t'u përballur me këto kosto.
Treguesi i nxjerrë në pah nga wiiw ngre gjithashtu pyetje mbi efektivitetin e politikave aktuale të rishpërndarjes së të ardhurave në Shqipëri, përfshirë sistemin e taksave dhe transfertat sociale. Fakti që diferenca mbetet e lartë edhe pas përfshirjes së këtyre instrumenteve në llogaritjen e të ardhurave të disponueshme, tregon nevojën për rishqyrtim dhe përmirësim të mekanizmave që synojnë uljen e pabarazisë dhe mbështetjen e shtresave më në nevojë.
BurimiMonitor



